Onderzoek afvalverwerking lichtbronnen

Stichting LightRec Nederland is een gezamenlijk initiatief van de fabrikanten en importeurs van verlichtingsapparatuur en -armaturen (spaarlampen, [compact]fluorescentiebuizen, gasontladinglampen en LED -verlichting).
LightRec is opgericht om als collectief te komen tot een milieuverantwoorde inzameling en recycling van dit type lichtbronnen.
De deelnemers voldoen daarmee automatisch aan de wettelijke verplichting om verkochte verlichtingsapparatuur en -armaturen aan het eind van de levensduur ook weer in te zamelen.
LightRec constateert dat ondanks veel publicatie en voorlichting het bereikte inzamelresultaat achter blijft bij de geformuleerde doelstelling.
Analyse door LightRec van de jaarlijkse verzamelde verlichtingsproducten wijst uit dat van de destijds verkochte aantallen producten na een periode van circa zes jaar enkel 40% is.

De vraag, waar de overige 60% blijven, kan worden beantwoord met: geen of te weinig kennis bij de eindverbruiker, makkelijk denken, geen besef dat er het milieu wordt verontreinigd door de apparaten en lampen in de vuilniscontainers te dumpen en er vanuit gaan dat door de overheid toch geen (straf)maatregelen worden doorgezet.
Het gesignaleerde probleem komt niet alleen voor in de particuliere sector maar ook in de installatie- en detailhandelsector.
Om een redelijk beeld van de huidige situatie te vervaardigen is besloten een onderzoek uit te voeren bij de grootste brancheorganisatie van de installateurs UNETO-VNI met name in de direct bij te verhandelen en verwerken van verlichtingsproducten vereniging elektrotechnische installateurs (VEI).

De VEI heeft 3 categorieën van leden:
- Groep klein: 1 tot 25 werknemers ? ca. 4.672 bedrijven;
- Groep midden: 25 tot 250 werknemers ? ca. 430 bedrijven;"
- Groep groot: 250 en meer werknemers ? ca. 42 bedrijven;

Om een representatief resultaat te kunnen bereiken werden de volgende VEI bedrijven bezocht:
- Groep klein 46 bedrijven (1%);
- Groep midden 11 bedrijven (2,5%)
- Groep groot 4 bedrijven (10%)
De VEI heeft 3 categorieën van leden.

Onderzochte bedrijven UNETO-VNI

Daadwerkelijk werden door MLD 61 bedrijven in het onderzoek betrokken en op daar waar mogelijk 3 niveaus geïnterviewd:
- Management
- Projectleider
- Monteur

Resultaten

1. Tot op één bezocht bedrijf (Koreman) beweerden alle bezochte bedrijven niet op de hoogte te zijn dat ook de armaturen uit de projecten moeten worden bewaard en terug moeten worden geleverd voor recycling naar LightRec. (60 bedrijven = 99%)

Volgens de ontvangen reacties op managementniveau worden de uit de bouwwerken terugkomende oude armaturen binnen de bedrijven in een container bewaard en regelmatig bedrijfsmatig aangeboden aan oud ijzerhandels. Met de financiële opbrengst worden interne bedrijfsfeestjes of uitjes gefinancierd.
In kleinere bedrijven hoort men de zelfde geluiden echter zegt men hiermede een extra zakcent bij toch het lage salaris bij te kunnen verdienen. (17 bedrijven = 10%)

2. Verontrustend voor onze opname was ook dat er alleen 8 bedrijven met naam en contactpersoon binnen dit onderzoek genoemd wilden worden. De overige bedrijven gaven aan alleen medewerking te verlenen indien men anoniem kon blijven.

Van de bovengenoemde bedrijven gingen zelf 4 bedrijven zover dat men bij het uitlekken van hen identiteit juridische stappen zal ondernemen in richting MLD.

Onze onderzoekers veronderstellen uit deze opgaven het volgende:
a. Er wordt wel aangegeven correct de producten terug te leveren. MLD kon dit in de meeste gevallen niet visueel constateren.
b. Men heeft geen vertrouwen hoe men met de uitkomsten in de praktijk zal omgaan.
c. Het in oogschijn nemen van magazijnvoorraden en projectgegevens werden MLD bewust vooronthouden.

3. Er wordt een discrepantie geconstateerd tussen de uitspraken van het management en de werkvloer. Management geeft aan regelmatig de genoemde onderwerpen in de toolbox aan de orde te stellen. De meeste geïnterviewde monteurs geven echter aan niet te beschikken over de actuele informatie over het inzamelbeleid van lichtbronnen, helemaal zelf niet over teruglevering van verlichtingstoestellen.

4. In een veeltal bedrijven verbaast men zich over het feit dat vooral particulieren, sportverenigingen maar ook bedrijven met eigen technische diensten de gasontlading lichtbronnen gewoon deponeren in de traditionele afvalcontainers.
De vrijkomende armaturen gaan een 2e circuit in door deze collega's, vrienden en kennissen beschikbaar te stellen voor particuliere doeleinden

5. Bij vooral kleinere bedrijven klaagt men over e manier van het gekozen inzamelbeleid. Want de inzamelbedrijven komen niet voor één wonderbox (200 stuks lichtbronnen) naar een installateur maar alleen voor minimaal 3 wonderboxen. Dat betekend dat men in deze omgeving met juist krappe behuizingen zeer lang met deze boxen zit opgeschept waardoor men veel ruimte in beslag neemt.

6. 26 bedrijven gaven aan dat men LightRec wel kent maar dat er te weinig wordt gecommuniceerd. Vooral is geheel niets bekend over het inzamelbeleid van armaturen. (26 bedrijven = 22%)

7. 54 bedrijven gaven aan compact fluorescentielampen ook af te leveren bij de oud ijzerhandel. De vraag van MLD "wat hiervan de toegevoegde waarde is?" werd beantwoord dat men dat al vele jaren zo doet en nooit een vraag hierover terug heeft ontvangen. (54 bedrijven = 90%)

8. 23 bedrijven vinden dat er door LightRec meer gedaan moet worden aan informatieoverdracht, men denkt hierbij aan opleidingen voor monteurs, projectleiders en workshops voor het management. Wel werd aangegeven deze informatiebijeenkomsten alleen over dag, dus onder de werktijd, te willen volgen. In de avonduren is hiervoor geen animo.
Dezelfde bedrijven geven aan dat LightRec in installatievakbladen meer aandacht moet besteden aan toelichting in vorm van artikelen(23 bedrijven = 38%).

9. Enkele bedrijven, vooral het managementkader, gaf aan meer reclame op bv Postbus 51 te willen zien om juist de particuliere markt, maar ook het inzamelbeleid van sportverenigingen te kunnen beïnvloeden. De bedrijven willen dat er flyers beschikbaar komen die aan de vraagzijde kunnen worden verspreid.

10. Bedrijven uit het middensegment suggereerden dat UNETO-VNI in richting monteurs meer aandacht kan besteden en dit onderwerp als item mee kan nemen tijdens de jaarlijkse monteurbijeenkomsten, die in het voorjaar en najaar per provincie worden gegeven.

11. Volgens Nico Koreman zou het verstandig zijn een "beter" waterdicht systeem voor het inzamelen van armaturen en lichtbronnen te ontwikkelen.

12. Als namen van inzamelbedrijven werden genoemd:
a. Van Vliet
b. Sita
c. GRB
d. NVMP
e. LightRec
f. Van Gansewinkel

Ga terug naar de referentie pagina